آئين نامه اجرايي پذيرش اوراق گواهي اعتبار مواد (گام) در دستگاه هاي اجرايي

تصویب‌نامه هیئت وزیران بسمه تعالی «با صلوات بر محمد و آل محمد» وزارت امور اقتصادی و دارایی - وزارت صنعت، معدن و تجارت وزارت نفت - وزارت نیرو - سازمان برنامه و بودجه کشور بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران هیئت وزیران در جلسه 1402/12/02 به پیشنهاد شماره 80/195663 مورخ 1402/10/10 وزارت امور اقتصادی و دارایی (با همکاری بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران) و به استناد اصل یکصد و سی و هشتم قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران، آیین‌نامه اجرایی پذیرش اوراق گواهی اعتبار مولد (گام) در دستگاه‌های اجرایی را به شرح زیر تصویب کرد: آیین‌نامه اجرایی پذیرش اوراق گواهی اعتبار مولد (گام) در دستگاه‌های اجرایی

ماده -1 در این آیین‌نامه، اصطلاحات زیر در معانی مشروح مربوط به کار می‌روند : -1 اوراق گام: اوراقی که نشان دهنده بدهی قطعی متعهد به متقاضی است و بر مبنای عقد ضمان به عاملیت و ضمانت موسسه اعتباری صادر می‌شود . -2 بانک مرکزی: بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران . -3 موسسه اعتباری عامل: بانک یا موسسه اعتباری غیربانکی دارای مجوز از بانک مرکزی که نسبت به صدور اوراق گام اقدام و ضامن بازپرداخت مبلغ اسمی آن در سررسید می باشد . -4 ضوابط و مقررات اوراق گام: کلیه ضوابط و مقررات بانک مرکزی در رابطه با گواهی اوراق گام از جمله دستورالعمل ناظر بر گواهی اعتبار مولد (گام) مصوب جلسه ۱۴۰۴/۸/۲۷ هیئت عالی بانک مرکزی و ضوابط کنترل و مدیریت اوراق گام مصوب جلسه ۱۴۰۴/۹/۱۶ کمیسیون عملیات پولی و اعتباری بانک مرکزی و اصلاحات بعدی آن می‌باشد. 5- دارنده اوراق گام: شخص حقوقی غیر بانکی که بر اساس ضوابط و مقررات، اوراق گام با نماد بازار پول را خرید دین (تنزیل) نموده است. -6 متقاضی: شخص حقیقی یا حقوقی که بابت مطالبات خود اوراق گام را دریافت می‌کند . 7 - شخص بدهکار: متقاضی دوم و بعد از آن و یا دارنده اوراق گام بهره‌بردار از ترتیبات این آیین‌نامه جهت تسویه تعهدات پرداخت‌نشده به دستگاه‌های اجرایی مجاز. -8 سامانه گام: سامانه صدور و مدیریت اوراق گام در شبکه بانکی کشور . 9- دستگاه اجرایی مجاز: وزارتخانه‌های صنعت، معدن و تجارت، نفت، نیرو و جهاد کشاورزی و سازمان‌ها/ شرکت‌های تابع و سازمان‌ها و شرکت‌های مشمول ذکر نام آنها نظیر سازمان توسعه و نوسازی معادن و صنایع معدنی ایران، شرکت بازرگانی دولتی ایران (GTC)، شرکت خدمات حمایتی کشاورزی و شرکت پشتیبانی امور دام کشور، سازمان امور مالیاتی کشور، گمرک جمهوری اسلامی ایران، سازمان تأمین اجتماعی، بیمارستان‌های دولتی و دانشگاه‌های علوم پزشکی و بانک‌ها یا مؤسسات اعتباری غیر بانکی که در چهارچوب قوانین و مقررات و با رعایت این آیین‌نامه امکان دریافت مطالبات خود از اشخاص حقیقی و حقوقی از طریق پذیرش اوراق گام را دارند. 10 - تأییدیه دستگاه اجرایی مجاز: تأییدیه‌ای که در آن، مبلغ تعهدات پرداخت‌نشده شخص بدهکار و قبول اوراق گام به منظور پرداخت تعهدات پرداخت‌نشده وی توسط دستگاه اجرایی مجاز صادر شده است. 11- متقاضی دوم و بعد از آن: شخص حقیقی یا حقوقی که اوراق گام را بابت مطالبات خود در حلقه دوم زنجیره تولید و حلقه‌های بعدی دریافت می‌کند.

ماده -2 شخص بدهکار می‌تواند انتقال اوراق گام را بابت پرداخت حداکثر پنجاه درصد ( 50% ) از تعهدات پرداخت‌نشده خود به دستگاه اجرایی مجاز در چهارچوب این آیین‌نامه درخواست نماید .

ماده -3 دستگاه‌های اجرایی مجاز موظفند در صورت ارائه درخواست از سوی شخص بدهکار، نسبت به صدور تأییدیه دستگاه اجرایی مجاز و پذیرش اوراق گام جهت پرداخت تعهدات پرداخت‌نشده یا ترتیب پرداخت تعهدات پرداخت‌نشده به قیمت اسمی، به شرح جدول زیر اقدام نمایند : ردیف دستگاه اجرایی بابت هزینه/بدهی/تعهدات 1 سازمان امور مالیاتی کشور مالیات و عوارض و بدهی آن 2 وزارت صنعت، معدن و تجارت و سازمان ها/شرکت‌های تابع آن و سازمان‌ها و شرکت‌های مشمول ذکر نام نظیر سازمان توسعه و نوسازی معادن و صنایع معدنی ایران حقوق دولتی معادن و حق انتفاع و بدهی آن 3 سازمان تأمین اجتماعی حق بیمه و بدهی آن 4 بیمارستان‌های دولتی و دانشگاه‌های علوم پزشکی هزینه‌های درمانی و بدهی آن 5 وزارت نفت و سازمان‌ها/شرکت‌های تابع آن و سازمان‌ها و شرکت‌های مشمول ذکر نام هزینه خوراک و سوخت و بدهی آن 6 وزارت نیرو و سازمان‌ها/شرکت‌های تابع آن و سازمان‌ها و شرکت‌های مشمول ذکر نام قبوض آب و برق و بدهی آن 7 گمرک جمهوری اسلامی ایران حقوق ورودی و بدهی آن 8 بانک یا موسسه اعتباری غیربانکی مجاز مسدودی ریالی بابت پیش‌پرداخت تخصیص ارز واردات 9 وزارت جهاد کشاورزی و سازمان‌ها/شرکت‌های تابع آن و سازمان‌ها و شرکت‌های مشمول ذکر نام نظیر شرکت بازرگانی دولتی ایران (GTC)، شرکت خدمات حمایتی کشاورزی و شرکت پشتیبانی امور دام کشور هزینه کالاهای اساسی، نهاده‌های دامی، زراعی و باغی و بدهی آن‌ها تبصره -1 دستگاه اجرایی مجاز موظف است حداقل بیست درصد ( 20% ) از تعهدات پرداخت‌نشده شخص بدهکار را از طریق اوراق گام موضوع این ماده تسویه و یا با سازوکار ترتیب پرداخت بپذیرد. در صورت ضرورت با تشخیص وزیر امور اقتصادی و دارایی و رییس سازمان برنامه و بودجه کشور، درصد یاد شده با اعلام پیشینی (حداقل یک ماه) قابل تغییر می باشد . تبصره -2 موسسه اعتباری عامل، مجاز به دریافت اوراق گام صادر شده توسط خود در رابطه با موضوع این ماده نمی‌باشد . تبصره -3 در صورتی که اوراق گام در شبکه بانکی کشور باشد (اعم از اینکه اوراق گام از نوع قابل انتقال به بازار سرمایه یا غیرقابل انتقال به بازار سرمایه باشد)، موسسه اعتباری عامل موظف به انتقال اوراق گام به دستگاه اجرایی مجاز از طریق تغییر ذی نفع اوراق گام در سامانه گام است . تبصره -4 در صورتی که اوراق گام به بازار سرمایه منتقل شده باشد، انتقال اوراق به دستگاه اجرایی مجاز از طریق سازوکاری که سازمان بورس و اوراق بهادار ظرف دو هفته از تاریخ ابلاغ این آیین نامه فراهم می نماید، انجام می گیرد . تبصره -5 سازمان تأمین اجتماعی درخصوص دریافت حق بیمه جاری مجاز است نسبت به پذیرش اوراق گام اقدام نماید.

ماده -4 اوراق گام مشمول این آیین‌نامه در زمان انتقال، باید دارای مدت زمان تا سررسید سه ماه یا کمتر از آن و تا انتهای بهمن سال مالی پذیرش اوراق باشند. تبصره - دستگاه اجرایی مجاز، می‌تواند اوراق گام با سررسید بیش از سه ماه تا حداکثر شش ماه را تا انتهای بهمن ماه سال مالی پذیرش اوراق بپذیرد.

ماده 5- دستگاه اجرایی مجاز می‌تواند اوراق گام پذیرش شده را تا سررسید، نگهداری نماید یا به سایر دستگاه‌های اجرایی مجاز و سایر اشخاص اعم از حقیقی و حقوقی به جز شبکه بانکی با رعایت ضوابط و مقررات انتقال دهد. هرگونه عملیات اوراق گام پذیرش‌شده مبنی بر انتقال به بازار سرمایه یا خرید دین در شبکه بانکی توسط دستگاه اجرایی مجاز، ممنوع است. تبصره -1 تنزیل یا خرید دین اوراق گام پذیرش شده در چهارچوب این آییننامه، توسط مؤسسات اعتباری عامل طبق ضوابط و مقررات گام ممنوع است . تبصره -2 انتقال اوراق گام به سازمان امور مالیاتی کشور به منزله ترتیب پرداخت بدهی بوده و به قیمت اسمی انجام می‌گیرد .

ماده -6 مؤسسه اعتباری عامل موظف است در سررسید، مبلغ اسمی اوراق گام (غیرقابل انتقال به بازار سرمایه) منتقل شده به دستگاه اجرایی مجاز را مطابق قوانین و مقررات مربوط به شماره حساب اعلام شده از سوی دستگاه ذی ربط واریز نماید . تبصره- در صورت انتقال اوراق گام به بازار سرمایه، واریز وجه اوراق توسط شرکت سپرده‌گذاری مرکزی و تسویه وجوه انجام می‌شود .

ماده -7 سازمان امور مالیاتی کشور موظف است در جهت شفاف‌سازی فرآیندهای مربوط، ظرف دو هفته از تاریخ ابلاغ این آیین‌نامه، با صدور بخشنامه‌ای، ترتیبات مقرر درخصوص پذیرش اوراق گام بابت ترتیب پرداخت بدهی توسط مودیان و سازوکارهای لازم برای تفویض اختیار بخشودگی تمام یا بخشی از جرائم قابل بخشش را حسب مقررات ماده ( 191 ) اصلاحی قانون مالیات‌های مستقیم مصوب 1380 اعلام نماید .

ماده 8- دستگاه اجرایی مجاز، موظف است با صدور بخشنامه‌ای، ترتیبات مقرر در خصوص پذیرش اوراق گام بابت ترتیب پرداخت تعهدات پرداخت‌نشده آن را به سازمان‌ها/ شرکت‌های تابع و مشمول ذکر نام خود ابلاغ نموده و ظرف سه ماه سازوکار اتصال سامانه‌های مربوط به سامانه گام را فراهم نماید. تا زمان اتصال سامانه‌های مربوط به سامانه گام، اوراق گام در چارچوب رویه اعلامی بانک مرکزی و از طریق مکاتبات اجرایی پذیرش می‌شود.

ماده 9- در اجرای این آیین‌نامه، در کلیه مواردی که دستگاه اجرایی مجاز مکلف به پذیرش اوراق گواهی اعتبار مولد (گام) بابت پرداخت یا ترتیب پرداخت تعهدات پرداخت نشده اشخاص بدهکار می‌باشد، برات الکترونیکی نیز با همان شرایط و احکام، از حیث تسویه یا ترتیب پرداخت تعهدات پرداخت نشده، در حکم اوراق گام بوده و دستگاه اجرایی مجاز مکلف به پذیرش آن است.

ماده 10- هزینه‌های ناشی از تنزیل ابزارهای تأمین مالی زنجیره تولید از جمله اوراق گام و برات الکترونیکی به عنوان هزینه قابل قبول مالیاتی در راستای اجرای ماده (۱۴۷) قانون مالیات‌های مستقیم با اصلاحات بعدی پذیرفته می‌شود. محمدرضا عارف معاون اول رئیس جمهور