ب هیأت رئیسه
ب – هيأت رئيسه
ماده 12
ماده ۱۲- هيأت رئيسه سني در اولين جلسه پس از افتتاح مجلس اقدام به برگزاري انتخابات هيأت رئيسه مي نمايد. اعضاي هيأت رئيسه براي مدت يك سال انتخاب مي شوند. انتخابات بعدي در سالروز انتخابات هيأت رئيسه مي باشد و درصورتي كه با تعطيلات مصادف گردد در جلسه قبل از آن انجام مي شود. مسؤوليت هيأت رئيسه جديد از سالروز انتخابات قبل آغاز مي شود. تبصره ۱- نمايندگاني كه داوطلب عضويت در هيأت رئيسه هستند، بايد حداكثر تا پايان وقت اداري روز افتتاحيه مجلس براي ثبت نام به هيأت رئيسه سني مراجعه كنند و اين موضوع قبلاً بايد به اطلاع نمايندگان برسد. هيأت رئيسه سني موظف است شرح حال و سوابق داوطلبان را به همراه تصاوير آنان تهيه كند و در دومين جلسه علني و قبل از برگزاري انتخابات هيأت رئيسه در اختيار نمايندگان قرار دهد. تبصره ۲- چنانچه اعتبارنامه نماينده اي كه براي هيأت رئيسه انتخاب شده است به تصويب مجلس نرسد، براي تعيين جايگزين وي مجدد رأي گيري به عمل مي آيد. تبصره ۳- پس از تشكيل هيأت رئيسه، گزارش شعب پانزده گانه در مجلس قرائت و تصويب اعتبارنامه ها اعلام مي شود.
ماده 13
ماده ۱۳- هيأت رئيسه مركب از رئيس، دو نائب رئيس، شش دبير و سه ناظر مي باشد.
ماده 14
ماده ۱۴- انتخاب رئيس در نوبت اول با اكثريت مطلق آراء نمايندگان و انتخاب نواب رئيس، دبيران و ناظران هر كدام جداگانه و با اكثريت نسبي و رأي مخفي و با ورقه خواهد بود. در صورتي كه در انتخاب رئيس در نوبت اول اكثريت مطلق حاصل نشود، در نوبت دوم اكثريت نسبي كافي خواهد بود. تبصره ۱- چنانچه آراء براي رئيس، نواب رئيس، دبيران، ناظران با يكديگر برابر باشد، حسب مورد به قيد قرعه تعيين مي شوند. تبصره ۲- در صورتي به فرد غائب در جلسه مي توان رأي داد كه قبل از تشكيل جلسه مربوط به انتخابات هيأت رئيسه، كتباً نامزدي خود را به معاونت قوانين مجلس اعلام كرده باشد
ماده 15
ماده ۱۵- قبل از أخذ رأي براي هيأت رئيسه، اسامي داوطلبان به ترتيب وصول به هيأت رئيسه بدون بحث در جلسه علني اعلام خواهد شد.
ماده 16
ماده ۱۶- اعضاي هيأت رئيسه، پس از انتخاب، در حضور نمايندگان با قرائت متن زير سوگند ياد مي كنند و موظف به رعايت دقيق مفاد آن مي باشند. بسم الله الرحمن الرحيم «من به عنوان عضو هيأت رئيسه مجلس شوراي اسلامي در برابر قرآن مجيد به خداوند قادر متعال سوگند ياد مي كنم كه حداكثر توان خود را براي اجراي آيين نامه داخلي مجلس شوراي اسلامي با مراعات بي طرفي كامل در انجام وظايف به كارگيرم و از هرگونه اقدام مخالف آيين نامه اجتناب نمايم.»
ماده 17
ماده ۱۷- نواب رئيس به ترتيب تعداد آراء به عنوان نائب رئيس اول و نائب رئيس دوم و درصورت تساوي آراء با قيد قرعه انتخاب مي شوند و در غياب رئيس مجلس به ترتيب، وظايف و اختيارات او را بر عهده خواهند داشت. تبصره - رئيس مجلس مي تواند حتي هنگام حضور خود، اداره جلسه رسمي را به ترتيب به عهده نواب رئيس بگذارد
ماده 18
ماده ۱۸- اگر رئيس مجلس پيش از انقضاي مدت از رياست استعفاء دهد يا فوت شود نواب رئيس به ترتيب تقدم، جلسه را منعقد مي سازند و متن استعفاءنامه را قرائت يا فوت را اعلام مي دارند. در مورد فوت به احترام متوفي جلسه ختم مي شودو در هر صورت در جلسه بعد نائب رئيس جلسه را تشكيل مي دهد و رئيس جديد طبق آيين نامه داخلي مجلس انتخاب مي شود. در مورد استعفاء بعد از اعلام و قرائت متن استعفاءنامه در مجلس و استماع توضيحات رئيس مستعفي و مذاكراتي كه نمايندگان لازم بدانند، چنانچه استعفاء پس گرفته نشود، انتخاب رئيس جديد در جلسه بعد به عمل مي آيد، حداكثر توضيحات رئيس، سي دقيقه و سه نفر نماينده هركدام ده دقيقه است. تبصره ۱- در مورد فوت يا استعفاء ساير اعضاي هيأت رئيسه نيز بايد بدون تشريفات در جلسه بعد انتخاب فرد يا افراد جديد به عمل آيد. تبصره ۲- انتخاب رئيس و هريك از اعضاي هيأت رئيسه جديد براي مدت باقيمانده از يك سال خواهد بود.
ماده 19
ماده ۱۹- هيچ يك از اعضاي هيأت رئيسه مجلس نمي تواند به عضويت كميسيون برنامه و بودجه و محاسبات مجلس انتخاب شود و در صورتي كه هريك از اعضاي اين كميسيون به عضويت هيأت رئيسه انتخاب گردند از كميسيون مستعفي شناخته شده و مطابق مراتب منظور در اين آيين نامه نسبت به تعيين كميسيون جديد اقدام خواهند نمود و همچنين نمي توانند به عنوان رئيس يا سخنگوي كميسيونهاي مجلس انتخاب گردند و در صورتي كه رئيس يا سخنگوي كميسيونها به عضويت هيأت رئيسه انتخاب گردند از سمت خود در كميسيون مستعفي شناخته مي شوند.
ماده 20
ماده ۲۰- وظايف و اختيارات رئيس مجلس عبارتند از: ۱- اداره جلسات مجلس به شرح مواد اين آيين نامه ۲- اداره كليه امور اداري، مالي، استخدامي و سازماني مجلس ۳- امضاي كليه احكام استخدامي براساس آيين نامه استخدامي كاركنان مجلس و ساير قوانين و مقررات ۴- امضاي كليه نامههاي مربوط به امور قانونگذاري و پارلماني مجلس ۵- حضور در نهادهاي قانوني كه رئيس مجلس عضو آنها است. ۶- ارائه گزارش كامل از تصميمات و اقدامات هيأت رئيسه در رابطه با مسائل مختلف مربوط به مجلس و واحدهاي تابعه آن هر سه ماه يك بار به نمايندگان ۷- ساير موارد مذكور در قانون اساسي و ديگر مقررات
ماده 21
ماده ۲۱- وظايف دبيران عبارتند از: ۱- مراقبت در ضبط و تحرير صورت مذاكرات و چاپ و توزيع آنها ۲- قرائت طرح ها و لوايح، پيشنهادها، نوشتهها و مطالبي كه بايد به اطلاع مجلس برسد. ۳- تنظيم پيشنهادهاي واصله از طرف نمايندگان به ترتيب وصول با قيد شماره ۴- تعيين نمايندگاني كه در جلسه براي نطق، وقت مي خواهند به قيد قرعه
ماده 22
ماده ۲۲- وظايف و اختيارات هيأت رئيسه عبارتند از: ۱- نظارت بر كليه امور اداري، مالي، استخدامي و سازماني مجلس ۲- تصويب بودجه پيشنهادي سالانه مجلس و ارجاع آن به كميسيون برنامه و بودجه و محاسبات مجلس جهت طي مراحل قانوني ۳- تصويب حقوق مالي نمايندگان طبق اين آيين نامه ۴- انتظام و حفظ انضباط جلسات مجلس ۵- نظارت بر انجام امور مربوط به گزارش ها و چاپ و توزيع آنها ۶- تهيه و تنظيم برنامه هفتگي مجلس ۷- مسئوليت و نظارت بر رعايت اوقات و مهلت هاي قانوني مذكور در اين آيين نامه ۸- تصميم گيري در خصوص دعوت از اشخاص حقيقي و حقوقي و موافقت با حضور اشخاص متقاضي جهت شركت و يا اظهارنظر در مجلس ۹- اعلام مراتب رد اعتبارنامه يا استعفاي نمايندگان به وزارت كشور ۱۰- بررسي و حل و فصل مسائل و مشكلات كميسيونها و شعب و اتخاذ تصميم در موارد اختلافي يا عدم رعايت آيين نامه ۱۱- حفظ شأن و منزلت و اقتدار مجلس و دفاع از حقوق و جايگاه قانوني نمايندگان ۱۲- تصويب سازوكار لازم جهت بهبود روش هاي نظارتي و ساماندهي امور ناظرين منتخب مجلس و كميسيون ها در مجامع و شوراها و دريافت گزارش آنان تبصره - جلسات هيأت رئيسه با حضور حداقل دوسوم اعضاء كه رئيس يا يكي از نواب رئيس جزء آنان باشد رسميت مي يابد و مصوبات آن با رأي اكثريت مطلق عده حاضر معتبر خواهد بود. ج - مسئوليت مشترك هيأت رئيسه در برابر مجلس
ماده 23
ماده ۲۳- رئيس مجلس و ساير اعضاي هيأت رئيسه در مورد انجام وظايف محوله در اين آيين نامه در برابر مجلس مسئوليت مشترك دارند.
ماده 24
ماده ۲۴- هرگاه نمايندگان به كيفيت اداره جلسات يا ساير امور مجلس و نحوه ايفاي وظايف رئيس يا ساير اعضاي هيأت رئيسه معترض باشند، مي توانند طي تقاضاي كتبي با امضاي حداقل بيست و پنج نفر و يا به درخواست كميسيون آيين نامه داخلي مجلس ، تشكيل هيأت رسيدگي به اعتراضات، مركب از رؤساي كميسيونهاي تخصصي و اعضاي كميسيون آيين نامه داخلي مجلس را درخواست نمايند. كميسيون آيين نامه داخلي مكلف است ظرف سه روز نسبت به تشكيل هيأت رسيدگي به اعتراضات، اقدام نمايد. هيأت اخير مكلف است ظرف ده روز با حضور سه نفر از منتخبين معترضين، به موضوع رسيدگي نمايد. در صورتي كه اكثريت اعضاي هيأت رأي بر عدم صلاحيت فرد مورد اعتراض دادند عضويت وي در هيأت رئيسه تعليق مي گردد. گزارش هيأت در اين باره در جلسه غيرعلني مورد بررسي قرار مي گيرد و در اولين جلسه علني مجلس بدون بحث به رأيگيري گذاشته مي شود. درصورت رد عدم صلاحيت، عضو مزبور به كار خود ادامه خواهد داد و درغيراين صورت از سمت خود مستعفي شناخته مي شودو حق شركت در انتخابات مجدد آن دوره را ندارد. تبصره ۱- هيأت رسيدگي كننده به اعتراض، در ابتداي نخستين جلسه خود هيأت رئيسهاي را وفق مقررات مربوط به انتخاب هيأت رئيسه كميسيونها، انتخاب مي نمايند. جلسات هيأت با حضور سه چهارم اعضاء رسميت مي يابد و مناط اعتبار تصميمات آن، رأي اكثريت مطلق حاضرين مي باشد. تبصره ۲- نمايندگان معترض و اعضاي مورد اعتراض هيأت رئيسه مجلس، حق رأي در جلسه هيأت رسيدگي كننده به اعتراضات را ندارند. تبصره ۳- رسيدگي فوق مانع از انجام وظايف قانوني كميسيون اصل نودم (۹۰) قانون اساسي نسبت به طرز كار مجلس نخواهد بود و نمايندگان مي توانند از آن طريق نيز نسبت به عملكرد هيأت رئيسه نظارت و پيگيري نمايند. تبصره ۴- نحوه رسيدگي به اعتراض در مورد ايفاي وظايف رئيس كميسيون اصل نودم (۹۰) قانون اساسي و نيز رئيس و دادستان ديوان محاسبات و همچنين ساير نمايندگان مجلس كه با رأي مجلس انتخاب مي شوند ولي در اين آيين نامه براي رسيدگي به اعتراض در مورد ايفاي وظايف آنان روشي مشخص نشده است طبق اين ماده است. تبصره ۵- چنانچه ده نفر از نمايندگان به عملكرد هريك از نمايندگان منتخب مجلس در هيأت ها، مجامع و شوراهاي غيراستاني و غيرشهرستاني معترض باشند، طبق اين ماده به عملكرد آنان رسيدگي مي شود.