قانون شرکت هاي تعاوني مصوب 1350

‌فصل هفتم - اتحاديه ‌هاي تعاوني

ماده 60 - اتحاديه تعاوني بر اساس مقررات پيش ‌بيني شده در اين فصل و ضوابط مربوط به تشكيل شركتهاي تعاوني از عضويت شركتهاي تعاوني يا‌ اتحاديه‌ هاي تعاوني با يكديگر تشكيل ميشود.

ماده 61 - اتحاديه تعاوني بسه منظور زير تشكيل ميشود: اول - اتحاديه تعاوني براي پيشرفت اداره امور و حفظ و حمايت تعاونيهاي عضو و ايجاد هم آهنگي و توسعه تعليمات و حسابرسي آنها كه بتدريج تشكيل ميشوند. تبصره 1 - اين نوع اتحاديه‌ ها به دو شكل منطقه ‌اي و مركزي تشكيل ميشود: ‌الف - اتحاديه منطقه ‌اي براي هر يك از رشته‌ هاي تعاوني مذكور در فصل دوم اين قانون با نام اتحاديه تعاوني نظارت و هم آهنگي تعاونيهاي رشته‌ مربوط در منطقه. ب - اتحاديه مركزي تعاونيهاي رشته مورد نظر. ‌تبصره 2 - اتحاديه‌ هاي تعاوني نظارت و هم آهنگي منطقه ‌اي و يا اتحاديه ‌هاي مركزي مذكور در اين بند مجاز به انجام فعاليتهاي تجاري و اعتباري‌ براي شركتها و اتحاديه‌ هاي تعاوني عضو نيستند مگر در حدود انجام وظايف مندرج در اين قانون. ‌تبصره 3 - غير از مبلغي كه از طرف شركت‌ هاي تعاوني عضو براي عضويت در اتحاديه ‌هاي تعاوني نظارت و هم آهنگي (‌اتحاديه منطقه ‌اي) و يا ‌اتحاديه‌ هاي تعاوني منطقه‌ اي براي عضويت در اتحاديه مركزي بعنوان سرمايه بايد پرداخت شود خدمات اتحاديه براي واحدهاي عضو در قبال حق ‌عضويت سالانه ‌اي انجام ميگيرد كه ميزان آن براي هر واحد عضو به تناسب تعداد اعضاء و يا درصدي از درآمد سالانه آن در اساسنامه اتحاديه تعيين ‌ميشود. ‌دوم - اتحاديه تعاوني براي انجام امور اقتصادي و توسعه معاملات و عمليات بازرگاني شركتهاي تعاوني و يا اتحاديه هاي عضو حوزه عمل اين‌ نوع اتحاديه‌ ها در هر مورد به تبعيت از مصالح اقتصادي و بازرگاني واحدهاي عضو و تأييد وزارت تعاون و امور روستاها تعيين ميشود. ‌در اين نوع اتحاديه‌ هاي تعاوني بايد جمله‌ اي كه معرف نوع كار و عمليات اتحاديه باشد بنام آن اضافه شود و حداقل تعداد عضو مذكور در تبصره ماده 2 اين قانون در آن رعايت نميگردد. ‌سوم - اتحاديه تعاوني اعتباري كه بتدريج براي انجام خدمات اعتباري مورد نياز واحدهاي عضو با تأييد وزارت تعاون و امور روستاها و موافقت ‌شوراي پول و اعتبار بصورت منطقه‌ اي و بر اساس مقررات فصل هشتم اين قانون تشكيل ميشود. ‌تبصره - در اتحاديه ‌هاي تعاوني اعتباري مازاد درآمد سالانه (‌موضوع ماده 14) عيناً بحساب ذخيره قانوني غيرقابل تقسيم منتقل ميشود.

ماده 62 - وظايف اتحاديه‌ هاي نظارت و هم آهنگي بشرح زير است: 1 - كمك به پيشرفت امور شركتها و اتحاديه‌ هاي عضو از طريق: ‌الف - فراهم كردن وسائل توسعه تعليمات و ترويج تعاوني و آموزش حرفه ‌اي و جمع ‌آوري اطلاعات مورد لزوم در اين زمينه و انجام تبليغات و ‌انتشارات لازم. ب - راهنمائي و كمك بشركتها و اتحاديه‌ هاي عضو در امور اداري و سازماني و مديريت امور فني و انجام خدمات مختلف از قبيل چاپ و تهيه ‌دفاتر و اوراق و فرمهاي چاپي مشترك. 2 - نظارت بر فعاليت شركتها و اتحاديه‌ هاي عضو بمنظور اطمينان از اجراي مقررات اين قانون و مواد اساسنامه و مصوبات مجامع عمومي. 3 - ايجاد هم آهنگي و همكاري بين شركتها و اتحاديه‌ هاي عضو. 4 - داوري و رفع اختلاف بين واحدهاي تعاوني عضو در صورتيكه در اساسنامه آنها پيش ‌بيني لازم شده باشد. 5 - حسابرسي شركتها و اتحاديه‌هاي عضو در صورتيكه وزارت تعاون و امور روستاها صلاحيت اتحاديه را براي اينكار تشخيص دهد. 6 - شركت در شوراها و كميسيونهاي مقرر در اين قانون. 7 - دفاع از منافع شركتها و اتحاديه ‌هاي عضو در روابط آنها با سازمان و مؤسسات دولتي و عمومي و ساير رشته‌ هاي تعاوني مصرح در اين قانون. 8 - ايجاد و بسط همكاري با ساير تعاوني هاي كشور. 9 - ايجاد روابط با مؤسسات جهاني تعاون و اتحاديه‌ هاي تعاوني ساير كشورها. تبصره 1 (اصلاحي 24ˏ02ˏ1354)- تا زماني كه اتحاديه هاي نظارت و هم آهنگي مناطق و يا اتحاديه هاي مركزي تشكيل نشده است وزارت تعاون و امور روستاها (‌يا وزارت ‌كار و امور اجتماعي در مورد شركتهاي تعاوني كارگري) وظايف اين اتحاديه ها را در حدود امكانات خود انجام خواهد داد. تبصره 2 (الحاقي 09ˏ04ˏ1352)- تا زمانيكه به تشخيص وزارت تعاون و امور روستاها موجبات تشكيل اتحاديه‌ هاي تعاوني موضوع ماده 61 اين قانون فراهم نشده است،‌ شركتهاي تعاوني تهيه و توزيع در هر شهرستان مي‌ توانند اتحاديه واحدي را براي انجام تمام يا قسمتي از وظايف اتحاديه‌ هاي سه‌ گانه مذكور در ماده 61‌ اين قانون تشكيل دهند.

ماده 63 - پس از تشكيل اتحاديه‌ هاي نظارت و هم آهنگي در هر منطقه شرط استفاده از عنوان و مزايا و معافيتهاي تعاوني شركتها و اتحاديه ‌هاي‌ تعاوني در رشته ‌اي كه اتحاديه نظارت و هم آهنگي آن تشكيل شده است قبول عضويت آن اتحاديه خواهد بود.

ماده 64 - اعمال حق رأي شركتهاي عضو در مجامع اتحاديه ‌هاي مصرح در اين قانون بشرح زير است: 1 - در اتحاديه تعاوني نظارت و هم آهنگي هر شركت يا اتحاديه عضو يك رأي. 2 - در اتحاديه تعاوني كه بمنظور تأمين هدفهاي اقتصادي و يا اعتباري تشكيل ميشود هر شركت بتعداد اعضاء و يا تركيبي از تعداد اعضاء و ‌حجم معاملات خود با اتحاديه.

ماده 65 - تا زماني كه اتحاديه ‌هاي تعاوني نظارت و هم آهنگي مناطق مختلف قدرت مالي و وسائل و تجهيزات كافي ندارند وزارت تعاون و امور ‌روستاها (‌يا وزارت كار و امور اجتماعي در مورد شركتهاي تعاوني كارگري) موجبات تسهيل عمليات و فعاليت آنها را فراهم خواهد كرد.