دستورالعمل دادرسی مالیاتی

فصل هشتم: صدور رأی یا قرار

انشای رأی/قرار ماده ۳۴- پس از ختم جلسه هیأت حل اختلاف مالیاتی نتیجه رسیدگی به اعتراض مؤدی یا اداره مالیاتی بر مبنای نظر اکثریت نمایندگان هیأت تعیین و رأی یا قرار مربوطه بر این اساس صادر می شود لیکن نظر اقلیت در صورت وجود الزاماً باید در متن رأی قید شود. در انشای رأی/قرار باید موارد زیر رعایت گردد: ۱. مطابق قانون انشای رأی یا قرار باید حداکثر ظرف ۳ روز کاری از تاریخ تشکیل هیأت حل اختلاف مالیاتی توسط نماینده بند ۲ انجام شود. چنانچه انشای رأی در مهلت مقرر صورت پذیرد لیکن برای ثبت رأی در سامانه های مالیاتی مشکلاتی رخ دهد، خللی بر اعتبار آرای صادره در اجرای این بند وارد نمی شود. ۲. رئیس جلسه هیأت حل اختلاف مالیاتی برای برگزاری جلسه و اداره آن نماینده بند ۱ است. رعایت ترتیبات اداری، بررسی اوراق هویتی اجازه حضور به مؤدی و رعایت مفاد قوانین و مقررات در برگزاری جلسه هیأت حل اختلاف مالیاتی بر عهده نماینده بند ۱ است اما انشای رأی هیأت حل اختلاف مالیاتی با نماینده بند ۲ بوده و فارغ از انشا یا عدم انشای رأی از سوی نماینده بند ۲ ، نمایندگان بندهای ۱ و ۳ مکلف هستند نظر خود را به صورت مکتوب در پیش نویس رأی درج نمایند. در صورت یکسان بودن نظر نمایندگان نظر هر سه عضو یکجا درج و به امضای نمایندگان می رسد. ۳. رأی هیأت حل اختلاف مالیاتی باید متضمن اظهارنظر موجه و مدلل نسبت به اعتراض مؤدی باشد و از به کارگیری عبارات کلی و مبهم پرهیز شود و نسبت به کلیه اعتراضات و ادعاهای مطروحه در هیأت به صورت نفیاً یا اثباتاً اظهارنظر نمایند. ۴. در صورت اتخاذ تصمیم به تعدیل مأخذ یا رفع سوء اثر و ابطال عملیات اجرایی جهات و دلایل آن باید توسط هیأت حل اختلاف مالیاتی در متن رأی قید شود. در این موارد هیأت حل اختلاف مالیاتی باید اقلام درآمدی هزینه ای یا معافیت هایی که تغییر آن ها منجر به تعدیل مأخذ می گردد یا مواردی که موجب ابطال عملیات اجرایی یا رفع سوء اثر از آن می شود را به صورت دقیق در متن رأی قید نماید. ۵. ثبت رأی هیأت حل اختلاف مالیاتی منوط به اظهارنظر سیستمی هر سه نماینده در مورد رأی انشا شده در مقام اکثریت یا اقلیت است. در صورت فقدان نسخه سیستمی رأی/قرار چنانچه نسخه دست نویس آن در جلسه دادرسی تهیه و به امضای هر سه نماینده رسیده باشد به عنوان نتیجه جلسه دادرسی قابل قبول بوده و مبنای عمل است. ۶. در مواردی که آرای مراجع حل اختلاف مالیاتی به هر دلیلی از جمله عدم درج صحیح عنوان مرجع حل اختلاف مالیاتی، اشتباه در انشا و تحریر متن رأی، سهو قلم، درج اشتباه اطلاعات و مشخصات هویتی مؤدی، اعضای هیأت، منابع مالیاتی، سال/دوره مورد رسیدگی، مالیات و … یا عدم رسیدگی به برخی از موارد اعتراض یا شکایت و یا به علت عدم انتقال صحیح متن یا داده ها از پیش نویس رأی به سامانه های مربوطه نیاز به اصلاح دارند، مرجع یاد شده مکلف است با صدور رأی جایگزین، رأی قبلی را کأن لم یکن تلقی نماید. در این صورت کلیه آثار قانونی نسبت به رأی جایگزین جاری خواهد بود. ضمناً صدور رأی جایگزین مطابق مفاد این ماده صرفاً تا قبل از رسیدگی مجدد در مرجع دادرسی بعدی امکان پذیر خواهد بود.

ثبت و ابلاغ رأی/قرار هیأت حل اختلاف مالیاتی ماده ۳۵- ثبت رأی/قرار صرفاً پس از امضا یا حسب مورد تأیید سیستمی آن توسط هر سه عضو هیأت حل اختلاف مالیاتی دارای وجاهت قانونی است. دبیرخانه هیأت حل اختلاف مالیاتی مکلف است رأی/قرار صادره را حداکثر ظرف ده روز کاری از تاریخ صدور در سامانه مالیاتی درج نماید. رأی صادره به صورت الکترونیک در کارتابل اداره مالیاتی بارگذاری شده و در غیر این صورت دبیرخانه هیأت حل اختلاف مالیاتی مکلف است حداکثر ظرف ده روز از تاریخ درج رأی در سامانه نسخه ای از رأی صادره را با پرونده مالیاتی مربوطه به اداره مالیاتی ذی ربط ارسال نماید. تبصره- در خصوص آرای تجدیدنظر نسخه ای از آرا حداکثر ظرف ده روز از تاریخ درج رأی در سامانه باید توسط دبیرخانه هیأت حل اختلاف مالیاتی به دادستانی انتظامی مالیاتی تسلیم شود یا دسترسی به آرای صادره برای دادستانی انتظامی مالیاتی به صورت سیستمی فراهم گردد.

ماده ۳۶- ابلاغ آرا یا قرارهای صادره توسط هیأت های حل اختلاف مالیاتی یا تسلیم تصویر یا رونوشت آن قبل از آنکه رأی یا قرار به امضای هر سه عضو هیأت حل اختلاف مالیاتی برسد، ممنوع است. تبصره- ابلاغ یا تسلیم اوراق آرا/قرارهای صادره هیأت های حل اختلاف مالیاتی و صورت جلسات تنظیمی مرتبط با هیأت های حل اختلاف مالیاتی توسط مدیریت دادرسی صرفاً به همان مؤدی و اداره مالیاتی مربوطه مجاز است. همچنین تسلیم رونوشت اوراق مذکور به دادستانی انتظامی مالیاتی توسط مدیر دادرسی مالیاتی بلامانع است.

اصلاح اشتباه در رأی صادره ماده ۳۷- در مواردی که به درخواست مؤدی اداره امور مالیاتی مربوط هیأت حل اختلاف مالیاتی یا مدیر دادرسی مشخص شود در تنظیم و تحریر رأی هیأت اشتباهی در محاسبه مأخذ یا درآمد مشمول مالیات صورت گرفته است، باید پرونده در هر مرحله ای که باشد در اسرع وقت به هیأت حل اختلاف مالیاتی ارجاع شود تا رأساً به موضوع رسیدگی و در اجرای مقررات ماده ۲۴۹ ق.م.م. یا ماده ۳۰ مکرر آیین نامه ماده ۲۱۹ ق.م.م. رأی را تصحیح نماید. در این گونه موارد درخواست مؤدی یا اداره امور مالیاتی بدواً تسلیم مدیر دادرسی مربوطه شده و مدیر دادرسی آن را به هیأت صادرکننده رأی ابلاغ می نماید تا نسبت به طرح موضوع در هیأت حل اختلاف مالیاتی موضوع ماده ۲۴۹ ق.م.م. اقدام گردد. چنانچه به هر دلیلی احدی از نمایندگان هیأت حل اختلاف صادرکننده رأی حاضر نباشد، موضوع توسط مدیر دادرسی مورد بررسی قرار گرفته و نماینده مذکور توسط سایر نمایندگان حاضر جایگزین می گردد. تبصره ۱- اصلاح رأی در رعایت ماده ۲۴۹ ق.م.م. مستلزم دعوت از مؤدی یا اداره مالیاتی برای حضور در جلسه نیست اما برای تشکیل جلسه باید از نمایندگان بندهای (۱)، (۲) و (۳) دعوت به عمل آید. تبصره ۲- رأی صادره در هیأت حل اختلاف مالیاتی موضوع ماده ۲۴۹ ق.م.م. باید به مؤدی ابلاغ گردد و کتباً یا سیستمی نیز توسط مدیر دادرسی به اداره مالیاتی مربوطه اعلام شود. تبصره ۳- در رأی صادره هیأت حل اختلاف مالیاتی موضوع ماده ۲۴۹ ق.م.م. باید صراحتاً ابطال رأی قبلی که اصلاح شده است، درج گردد. از تاریخ صدور رأی مفاد رأی قبلی هیأت حل اختلاف مالیاتی ابطال می گردد.

ماده ۳۸- در صورتی که مؤدی مالیاتی به نحوه ارزیابی و ارزش تعیین شده دارایی ها و بدهی ها معترض باشد می تواند درخواست استفاده از خدمات کارشناس رسمی از مرکز وکلا کارشناسان رسمی و مشاوران قوه قضائیه یا کانون کارشناسان رسمی دادگستری یا سایر مراجع قانونی مورد تأیید مرکز و قبول هزینه آن را به هیأت های حل اختلاف مالیاتی اعلام کند. در صورت قبول درخواست مؤدی و صدور قرار ارزیابی از سوی هیأت حل اختلاف مالیاتی مربوطه مدیر دادرسی موظف است بر اساس قرار ارزیابی صادره وفق مقررات از مرکز وکلا، کارشناسان رسمی و مشاوران قوه قضائیه یا کانون کارشناسان رسمی دادگستری درخواست گروه کارشناسی و اعلام هزینه کارشناسی نماید. گروه کارشناسان رسمی مکلف است ظرف ۶۰ روز از تاریخ ارجاع مرکز وکلا کارشناسان رسمی و مشاوران قوه قضائیه یا کانون کارشناسان رسمی دادگستری نسبت به تنظیم و تسلیم گزارش کارشناسی ارزیابی دارایی ها و بدهی ها به مدیریت دادرسی مربوطه اقدام نماید. مدیر دادرسی پس از دریافت گزارش باید خارج از نوبت نسبت به احاله پرونده مالیاتی به هیأت حل اختلاف مالیاتی جهت صدور رأی اقدام نماید. مؤدی موظف است هزینه ارزیابی را مطابق مبالغ اعلام شده از مرکز یا کانون حسب مورد پرداخت نماید. عدم دریافت گزارش ارزیابی کارشناسان رسمی به دلیل عدم پرداخت هزینه کارشناسی منجر به رد درخواست کارشناسی مؤدی شده و هیأت خارج از نوبت و با دعوت مجدد از مؤدی تشکیل گردیده و نسبت به موضوع اصدار رأی خواهد نمود.